قالى « 1 » باف : در احشامات ، اكثر زنها ، اين صنعت را دارند . در ئيل عرب و قشقايى و غيرهما ، اين عمل به ظهور مىرسد ؛ ولى از تمام روى زمين ، قالى قشقايى معروفتر است . مستور نباشد كه انحصار صنايع فارس به چند نفرى كه در اينجا مرقوم افتاد و معدودى كه پيش از اينها مسطور آمد ، نيست ؛ بلكه از هر قبيل صنعتگر دارد ، مانند حدّاد و علاقه‌بند و كفشگر و سرّاج و خرّاط و ترمه‌باف و كارخانهء چاپ و عبابافى و چيت‌زنى و غير ذلك ؛ و آن اشخاص مخصوص را كه نام برديم ، كسانى هستند كه صنعت خود را به درجهء كمال رسانيده‌اند . و السّلام على من اتبع الهدى . [ 553 f ] شعراى شيراز دانايان رموز حقايق ، اگر پرسش فرمايند كه سلسله شعراى عاليمقدار را به چه سبب از ديگر سلسله‌ها مؤخّر داشتى ؟ جواب گويم : چون بسيارى از شعراى شيراز را كه اكثر اساتيد اين فن هستند ، پيش از اينها در اين كتاب به تفرقه مرقوم داشته و شعرشان را نگاشته بودم « 2 » ، مىخواستم از ديگران چشم پوشم و به ذكرشان نكوشم ، اكنون كه شيرازنامه را بدينجا رسانيده‌ام ، مىبينم اشخاصى كه با فقير مصاحبند ، ذكر مابقى را طالبند . نيز شايد سؤال رود كه آن چشم‌پوشى را سبب چه بوده ؟ مىگويم : آنكه جامع اشعار مردم است ، ناچار است از اينكه اشخاص را به جمع آوردن ابيات آن جماعت بگمارد تا از ايشان شعرى به دست آرد و اين خالى از رنج و مشقّت نخواهد بود زيرا كه بايد پاى تملّق به ميان نهاد تا دو بيتى به دست آورد : از هر كس بيتى خواهند ، گويد اكنون كسالتى دارم كه مانع از تحرير است يا الحال ملالتى كه موجب تأخير ؛ شهد اللّه كه فقير را نه حال چاپلوسى از ابناى زمان است و نه مجال دست‌بوسى از اين و آن ؛ لهذا از هر كس كه دوبيتى خواستم ، چنانچه آورده ، مىنگارم و آن را كه به مسامحه گذرانيده ، وامىگذارم . و مستور نماناد كه فقط از معاصرين اهل شيراز نام مىبرم ؛ يعنى از اشخاصى كه درك

--> ( 1 ) . قالى ، فرش معروف است كه از پشم مىبافند و آن لفظى است تركى ؛ و ظاهرا صحيح و مربوط آن ، قالين باشد ؛ يعنى به زيادتى نون در آخر . ( 2 ) . بسيارى از شعراى شيراز را كه نام برده‌ام از قبيل جناب آسوده و آشفته و اهلى و ايزدى و بلند اقبال و توحيد و حافظ و حكيم و داورى و رحمت و سعدى و شوريده و عالى و فرهنگ و قاآنى و نثار و وصال و وقار و قس على هذا ، متجاوز از 80 شاعر شيرازى تفرقه مسطور است كه در فهرست كتاب ، نام تمام نوشته شده و محلّش به دست خواهد آمد .